ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ

Tο Φεστιβάλ Νάξου στον πύργο Μπαζαίου, ξεκίνησε το καλοκαίρι του 2001, ως μια παράτολμη και ευφάνταστη ιδέα, να μετουσιωθεί ένα εξαιρετικό διατηρητέο μνημείο, του 17ου αιώνα, στο σημερινό ανάλογο της λειτουργίας για την οποία οικοδομήθηκε, σε ναό τέχνης παιδείας και πολιτισμού.

Έπειτα από εκτεταμένες αναστηλωτικές εργασίες, που καλύφθηκαν αποκλειστικά με ιδιωτικούς πόρους, το εγχείρημα της ανάδειξης του μνημείου ανέλαβε ο Πολιτιστικός Μη Κερδοσκοπικός Οργανισμός «ΑΙΩΝ» σε συνεργασία με το ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΗ, καθώς και Ινστιτούτα, Πανεπιστήμια και Μουσεία της Ελλάδας και του εξωτερικού.

Όσο περνάνε τα χρόνια, οι ιδέες μας δικαιώνονται και βρίσκουν πρόσφορο έδαφος όχι μόνο σε ολόκληρη τη χώρα αλλά κυρίως στη Νάξο που μας αγκάλιασε θερμά και όπου αισθανόμαστε το ενδιαφέρον του κόσμου και την προσμονή του.

Αυτό αποτελεί και την ουσιαστικότερη ανταμοιβή μας. Οι προτάσεις μας έχουν αποδέκτες.

Η φιλοσοφία μας συνοψίζεται στο τρίπτυχο:

• Ο πολιτισμός χρειάζεται ελεύθερη έκφραση, χρόνο, παιδεία και μεθοδικότητα.
• Ο πολιτισμός εμπεριέχει ούτως ή άλλως την παράδοση, οφείλει όμως να είναι στραμμένος προς τα μπροστά με προτάσεις σύγχρονες και τολμηρές.
• Ο πολιτισμός μπορεί να συνδέεται με εκφάνσεις και τομείς της σύγχρονης ζωής ακόμη και της καθημερινότητας αρκεί να είναι υψηλή τέχνη, να εμπεριέχει την μεταφορά, και να έχει στόχο την αλλαγή, την μεταστροφή και την μεταμόρφωση όσων δεν αντέχουμε γύρω μας.

Σύνθημά μας: Σύγχρονες, ρηξικέλευθες και εμβληματικές δημιουργίες για σύγχρονους, ανήσυχους και ενεργούς πολίτες.

ΣΚΟΠΟΣ-ΣΤΟΧΟΣ

• Η ανάδειξη και συντήρηση ενός διατηρητέου μνημείου | Με αφορμή τις πολιτιστικές εκδηλώσεις ο πύργος μένει ανοικτός και φιλόξενος για την τοπική κοινωνία και τους ξένους επισκέπτες του νησιού, αντίθετα με τους υπόλοιπους (40 περίπου) πύργους της Νάξου.
• Η αναβάθμιση της κοινωνικής και πολιτιστικής ζωής του νησιού | Το πρόγραμμα του Φεστιβάλ δίνει στους Ναξιώτες την δυνατότητα να γνωρίσουν προσωπικότητες του πνευματικού και καλλιτεχνικού χώρου και το έργο τους. Οι μαθητές των σχολείων έχουν την ευκαιρία να επωφεληθούν από τα εκπαιδευτικά προγράμματα, που οργανώνονται στο πλαίσιο των εκθέσεων.
• Η ενίσχυση του πολιτιστικού τουρισμού | Η θεσμοθέτηση του Φεστιβάλ, δημιουργεί ένα σταθερό κοινό υψηλών προδιαγραφών, ενώ ενισχύει τον πολιτιστικό τουρισμό στην ενδοχώρα του νησιού, με θετικές επιπτώσεις στην τοπική οικονομία.
• Η προστασία του ευρύτερου φυσικού περιβάλλοντος | Σε ακτίνα λίγων χιλιομέτρων από τον πύργο, βρίσκονται αρκετά σημαντικά μνημεία της Νάξου (ο αρχαϊκός ναός της θεάς Δήμητρας, το σπήλαιο-μοναστήρι της Παναγίας της Καλορίτσας, κ.ά.). Προχωρώντας στο έργο ενοποίησης των μνημείων με μονοπάτια, επιδιώκεται η προστασία της περιοχής και η δημιουργία ενός μοντέλου ήπιας πολιτιστικής και περιβαλλοντικής ανάπτυξης.

Στόχος είναι, όχι η δημιουργία ενός ακόμα Φεστιβάλ, αλλά η συγκρότηση ενός θεσμού ανήσυχου και ευέλικτου, ανοιχτού στα πολιτισμικά ζητήματα και αιτήματα της εποχής μας. Ενός θεσμού, που ταυτότητά του έχει τη δημιουργική συνομιλία των τεχνών και των εκπροσώπων τους, μέσα από συγκεκριμένο θεματικό άξονα, που επιλέγεται για κάθε διοργάνωση.

Στα πλαίσια αυτά αναπτύσσονται συνεργασίες με πολιτιστικούς φορείς της Ελλάδας και του εξωτερικού, δημιουργώντας σταθερές γέφυρες επικοινωνίας, αναγκαίες για να εγγράψουν τη Νάξο στον σύγχρονο πολιτιστικό χάρτη.

ΠΩΣ ΞΕΚΙΝΗΣΑΜΕ

Σ’ έναν τόπο όπου τόσο οι άνθρωποι όσο και οι ιδέες μετακινούνται από τότε που θα γεννηθούν, δύσκολα θα μπορούσε ποτέ να αγιοποιηθεί ως αξία η σιγουριά της ακινησίας. Η διακίνηση όμως των πραγμάτων επιβάλλει ακόμα μια συστηματική, έμπρακτη και θεωρητική υποστήριξη. Αναφέρομαι βέβαια στα μουσειακά αντικείμενα, τα οποία, ακριβώς όπως οι άνθρωποι, και οι ιδέες, έχουν επίσης ανάγκη από την ελευθερία των διεξόδων μιας περιοδικής φυγής. Από την αλλαγή του κλίματος και των εντυπώσεων που απορροφούν καθημερινά, από την ανανέωση των συντρόφων τους και των συνομιλητών τους. Πιστεύω μάλιστα πως όχι μόνο για τη σωματική αλλά και για την ψυχική τους υγεία έχουν απόλυτη ανάγκη τις τακτικές θερινές διακοπές, τον καλοκαιρινό ήλιο, τη δροσιά της θάλασσας, τη νησιώτικη παρέα. Σε μέρη προπάντων με εξασφαλισμένη τη φιλική υποδοχή και εγγυημένες τις προδιαγραφές της υψηλής ποιότητας, λ.χ. στο ναξιώτικο πύργο του Μπαζαίου, και στη συντροφιά των ανθρώπων που τον εμψυχώνουν και τον υπηρετούν.

Άγγελος Δεληβορριάς
Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών
Διευθυντής Μουσείου Μπενάκη
Ιούλιος 2001

Η Νάξος, το νησί με τους πύργους, ο Πύργος Μπαζαίου, η ιστορία του. Μοναστήρι στο παρελθόν, οι μοναχοί, η αλλαγή των εποχών, εργαστήριο αγγειοπλαστικής, οι καλλιτέχνες του πηλού, η καλλιέργεια της γης, οι αγρότες, οι κτηνοτρόφοι και τα ζώα τους, οι άνθρωποι και ο χώρος τους. Αποδέκτης του χώρου και της κληρονομιάς του, του παραμυθιού της Ενετοκρατίας μέσα στο Αιγαίο, θέλησα ν’ αναζητήσω το σημερινό ανάλογο, με την ουσιαστική αξιοποίηση της παράδοσης κι όχι τη στραμμένη προς τα πίσω αναπαραγωγή της. Δεν θα μπορούσα να φανταστώ καλύτερο ξεκίνημα από την παρουσίαση της έκθεσης του Μουσείου Μπενάκη και τις εκδηλώσεις πολιτισμού που την πλαισιώνουν. Καλό μας ταξίδι στο χώρο και στο χρόνο.

Γεώργιος-Μάριος Βαζαίος
Οικονομολόγος
Αντιπρόεδρος Πολιτιστικού Οργανισμού ΑΙΩΝ
Ιούλιος 2001

Εν αρχή είναι ο λόγος και ο λόγος είναι ο χώρος. Και ο χώρος γίνεται εικόνα, μουσική, κίνηση, επαφή, ανταλλαγή. Και η ανταλλαγή φέρνει τη φύση, τις φωνές, τους ήχους, τους στίχους, τους τοίχους, τις πέτρες, τα σπίτια, τα σώματα, τους ανθρώπους, τα παιδιά, το παιχνίδι. Σαν παιχνίδι γεννήθηκε η ιδέα του Φεστιβάλ, σαν παιχνίδι αναπτύχθηκε και σαν παιχνίδι πραγματοποιείται τώρα και θα συνεχίζεται εδώ μαζί σας. Ένα παιχνίδι σε πραγματική σκηνή, εκείνη του χρόνου, που φέτος στο ξεκίνημά του αφιερώνεται στον Γιώργο Χειμωνά.

Στέλιος Κρασανάκης
Ψυχίατρος-Δραματοθεραπευτής-Σκηνοθέτης
Καλλιτεχνικός Υπεύθυνος Φεστιβάλ Νάξου
Ιούλιος 2001